{"id":41825,"date":"2026-02-13T08:29:49","date_gmt":"2026-02-13T11:29:49","guid":{"rendered":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/?p=41825"},"modified":"2026-02-13T08:29:53","modified_gmt":"2026-02-13T11:29:53","slug":"iatrogenia-no-idoso","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/","title":{"rendered":"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-41828\" srcset=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-768x432.jpg 768w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-747x420.jpg 747w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-150x84.jpg 150w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-696x392.jpg 696w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781-1068x601.jpg 1068w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg 1920w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A <strong>iatrogenia<\/strong> \u00e9 definida como qualquer doen\u00e7a ou estado m\u00f3rbido decorrente da interven\u00e7\u00e3o da equipe de sa\u00fade, resultando em consequ\u00eancias prejudiciais ao paciente.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-definicao-e-diferenciacao-legal\"><strong>Defini\u00e7\u00e3o e Diferencia\u00e7\u00e3o Legal<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c9 crucial diferenciar a iatrogenia do erro m\u00e9dico (infra\u00e7\u00e3o \u00e9tica\/legal):<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Iatrogenia:<\/strong> O procedimento, a medica\u00e7\u00e3o ou a interna\u00e7\u00e3o est\u00e3o <strong>bem indicados<\/strong>. Contudo, o paciente evolui com complica\u00e7\u00f5es inerentes \u00e0 interven\u00e7\u00e3o.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Erro M\u00e9dico:<\/strong> Envolve imper\u00edcia, imprud\u00eancia ou neglig\u00eancia.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Classifica\u00e7\u00e3o das Iatrogenias<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">As iatrogenias podem ocorrer em diversos cen\u00e1rios:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>De Ocorr\u00eancia:<\/strong> Quedas intra-hospitalares, les\u00f5es por press\u00e3o, infe\u00e7\u00f5es hospitalares.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Diagn\u00f3sticas:<\/strong> Complica\u00e7\u00f5es de exames, como insufici\u00eancia renal por contraste, anafilaxia ou desidrata\u00e7\u00e3o p\u00f3s-preparo de colonoscopia.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Terap\u00eauticas:<\/strong> O foco principal desta aula, envolvendo rea\u00e7\u00f5es a medicamentos e polifarm\u00e1cia.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-iatrogenia-terapeutica-e-a-cascata\"><strong>Iatrogenia Terap\u00eautica e a &#8220;Cascata&#8221;<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A <strong>Rea\u00e7\u00e3o Adversa a Medicamentos (RAM)<\/strong> \u00e9 qualquer efeito prejudicial que ocorra em doses habituais utilizadas para profilaxia ou tratamento.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ponto de Aten\u00e7\u00e3o:<\/strong> Muitas vezes, uma RAM apresenta-se como uma &#8220;S\u00edndrome Geri\u00e1trica&#8221; ou um novo sintoma, levando ao erro de diagn\u00f3stico.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Exemplo<em>:<\/em> Confus\u00e3o mental causada por ciprofloxacina; Incontin\u00eancia urin\u00e1ria causada por diur\u00e9ticos; Quedas causadas por anticolin\u00e9rgicos.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"533\" height=\"444\" src=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-58.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-41826\" srcset=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-58.png 533w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-58-300x250.png 300w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-58-504x420.png 504w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-58-150x125.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 533px) 100vw, 533px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Fluxograma de tratamento medicamentoso. Fonte: Acervo de aulas do Grupo MedCof.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Polifarm\u00e1cia<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Conceito Cl\u00e1ssico:<\/strong> Uso de <strong>5 ou mais<\/strong> medicamentos.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Conceito Cl\u00ednico:<\/strong> Uso de mais medicamentos do que os clinicamente indicados ou uso de pelo menos um medicamento potencialmente inapropriado (MPI).<\/li>\n\n\n\n<li>A preval\u00eancia em internados pode chegar a 84%.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>A Cascata Iatrog\u00eanica<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c9 a situa\u00e7\u00e3o onde um efeito adverso de um f\u00e1rmaco \u00e9 interpretado incorretamente como uma <strong>nova condi\u00e7\u00e3o m\u00e9dica<\/strong>, levando \u00e0 prescri\u00e7\u00e3o de outro f\u00e1rmaco, expondo o paciente a novos riscos.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Exemplo Cl\u00e1ssico de Cascata:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Paciente hipertenso inicia <strong>Bloqueador de Canal de C\u00e1lcio<\/strong> (ex: Anlodipina).<\/li>\n\n\n\n<li>Desenvolve <strong>Edema de Membros Inferiores<\/strong> (efeito adverso, n\u00e3o nova doen\u00e7a).<\/li>\n\n\n\n<li>M\u00e9dico prescreve <strong>Diur\u00e9tico de Al\u00e7a<\/strong> (Furosemida) para o edema.<\/li>\n\n\n\n<li>Paciente desenvolve <strong>Incontin\u00eancia Urin\u00e1ria<\/strong> ou Urg\u00eancia.<\/li>\n\n\n\n<li>M\u00e9dico prescreve <strong>Antiespasm\u00f3dico Urin\u00e1rio<\/strong> (Oxibutinina &#8211; anticolin\u00e9rgico).<\/li>\n\n\n\n<li>Paciente evolui com <strong>Delirium<\/strong> ou d\u00e9fice cognitivo.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"753\" height=\"489\" src=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-59.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-41827\" srcset=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-59.png 753w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-59-300x195.png 300w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-59-647x420.png 647w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-59-150x97.png 150w, https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/image-59-696x452.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 753px) 100vw, 753px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Representa\u00e7\u00e3o da cascata iatrog\u00eanica. Fonte: Acervo de aulas do Grupo MedCof.\u00a0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-medicamentos-potencialmente-inapropriados-criterios-de-beers\"><strong>Medicamentos potencialmente inapropriados (Crit\u00e9rios de Beers)<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u00e3o f\u00e1rmacos cujo risco de rea\u00e7\u00f5es adversas supera os benef\u00edcios em idosos, existindo alternativas mais seguras. Abaixo, os principais grupos a evitar:<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-sistema-nervoso-central-e-dor\"><strong>Sistema Nervoso Central e Dor<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Benzodiazepinas:<\/strong> Evitar (curta e longa a\u00e7\u00e3o). Aumentam risco de quedas, fraturas, delirium e decl\u00ednio cognitivo. Idosos t\u00eam sensibilidade aumentada.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Anticolin\u00e9rgicos\/Anti-histam\u00ednicos (1\u00aa gera\u00e7\u00e3o):<\/strong> Ex: Prometazina, Dimenidrinato. Risco de confus\u00e3o, boca seca, obstipa\u00e7\u00e3o.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Antipsic\u00f3ticos:<\/strong> Evitar dem\u00eancia (aumentam mortalidade e risco de AVC), exceto se esquizofrenia ou bipolaridade.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Hipn\u00f3ticos &#8220;Z&#8221; (Zolpidem):<\/strong> Eventos adversos similares \u00e0s benzodiazepinas (delirium, quedas).<\/li>\n\n\n\n<li><strong>AINEs (Ibuprofeno, Naproxeno, Diclofenac):<\/strong> Risco de hemorragia gastrointestinal, les\u00e3o renal e aumento da PA.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Meperidina:<\/strong> Neurotoxicidade e delirium.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-cardiovascular\"><strong>Cardiovascular<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Alfa-bloqueadores (Doxazosina):<\/strong> Evitar anti-hipertensivo (risco de hipotens\u00e3o ortost\u00e1tica).<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Alfa-agonistas centrais (Clonidina, Metildopa):<\/strong> Alto risco de efeitos no SNC e bradicardia.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Digoxina:<\/strong> Evitar doses > 0,125 mg\/dia (toxicidade).<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Amiodarona:<\/strong> Toxicidade superior a outros antiarr\u00edtmicos na fibrilha\u00e7\u00e3o auricular.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-endocrino-e-gastrointestinal\"><strong>End\u00f3crino e Gastrointestinal<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Sulfonilureias de longa a\u00e7\u00e3o (Glibenclamida, Clorpropamida):<\/strong> Risco de hipoglicemia prolongada.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Insulina (Escala M\u00f3vel):<\/strong> Risco de hipoglicemia sem melhoria do controle.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Metoclopramida:<\/strong> Efeitos extrapiramidais e discinesia tardia.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>IBP (Omeprazol):<\/strong> Evitar uso > 8 semanas (risco de <em>C. difficile<\/em>, osteopenia), exceto em alto risco ou es\u00f3fago de Barrett.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>\u00d3leo Mineral:<\/strong> Risco de broncoaspira\u00e7\u00e3o.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-prevencao-e-manejo\"><strong>Preven\u00e7\u00e3o e manejo<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A preven\u00e7\u00e3o da iatrogenia baseia-se na revis\u00e3o constante da terap\u00eautica.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Medidas Fundamentais:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Diagn\u00f3stico Correto:<\/strong> Reavaliar diagn\u00f3sticos antigos e evitar a in\u00e9rcia terap\u00eautica.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Risco x Benef\u00edcio:<\/strong> Avaliar sempre a indica\u00e7\u00e3o precisa.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Fun\u00e7\u00e3o Org\u00e2nica:<\/strong> Monitorar fun\u00e7\u00e3o renal, hep\u00e1tica e estado nutricional.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Medidas N\u00e3o Farmacol\u00f3gicas:<\/strong> Devem ser a primeira linha sempre que poss\u00edvel.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Ferramentas:<\/strong> Utilizar <em>Micromedex<\/em>, <em>Medscape<\/em> ou <em>ePocrates<\/em> para checar intera\u00e7\u00f5es.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Regra de Ouro na Geriatria:<\/strong><em>&#8220;Start low, go slow, but go!&#8221;<\/em> (Comece com doses baixas, aumente devagar, mas trate se necess\u00e1rio).<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"como-conquistar-a-aprova\u00e7\u00e3o-na-resid\u00eancia\"><strong>Como conquistar a aprova\u00e7\u00e3o na resid\u00eancia?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Quer alcan\u00e7ar a aprova\u00e7\u00e3o nas provas de resid\u00eancia m\u00e9dica? Ent\u00e3o seja um&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/home\/\">MedCofer<\/a>! Aqui te ajudaremos na busca da aprova\u00e7\u00e3o com conte\u00fados de qualidade e uma&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/presenca-da-medcof-nas-aprovacoes-em-residencia-medica-no-brasil\/\">metodologia que j\u00e1 aprovou mais de 35 mil residentes no pa\u00eds!&nbsp;<\/a>Por fim, acesse o nosso<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/@GrupoMedcof\/featured\">&nbsp;<strong>canal do youtube&nbsp;<\/strong><\/a>para ver o nosso material.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<div class=\"youtube-embed\" data-video_id=\"xYscm8owz20\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"COFEXPRESS - Iatrogenia no Idoso: O Que Voc\u00ea Precisa Saber. Com Dra. Priscila Yumi Abiko\" width=\"696\" height=\"392\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/xYscm8owz20?feature=oembed&#038;enablejsapi=1\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div>\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A iatrogenia \u00e9 definida como qualquer doen\u00e7a ou estado m\u00f3rbido decorrente da interven\u00e7\u00e3o da equipe de sa\u00fade. Saiba como evitar!<\/p>\n","protected":false},"author":21,"featured_media":41828,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[220],"tags":[3572,3570,3571,3569],"ppma_author":[3617],"class_list":["post-41825","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-geriatria","tag-cascata-terapeutica","tag-criterios-de-beers","tag-iatrogenia-terapeutica","tag-idoso"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.8 (Yoast SEO v27.9) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers - Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"A iatrogenia \u00e9 definida como qualquer doen\u00e7a ou estado m\u00f3rbido decorrente da interven\u00e7\u00e3o da equipe de sa\u00fade. Saiba como evitar!\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pt_BR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"A iatrogenia \u00e9 definida como qualquer doen\u00e7a ou estado m\u00f3rbido decorrente da interven\u00e7\u00e3o da equipe de sa\u00fade. Saiba como evitar!\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/MedCofQbank\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-02-13T11:29:49+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-02-13T11:29:53+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1080\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Kiara Adelino\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Kiara Adelino\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. tempo de leitura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Kiara Adelino\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/fe785b3af705d0d9e7a8dc31ff9a5e6d\"},\"headline\":\"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers\",\"datePublished\":\"2026-02-13T11:29:49+00:00\",\"dateModified\":\"2026-02-13T11:29:53+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/\"},\"wordCount\":805,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/02\\\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg\",\"keywords\":[\"Cascata Terap\u00eautica\",\"Crit\u00e9rios de Beers\",\"Iatrogenia Terap\u00eautica\",\"Idoso\"],\"articleSection\":[\"Geriatria\"],\"inLanguage\":\"pt-BR\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/\",\"name\":\"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers - Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/02\\\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg\",\"datePublished\":\"2026-02-13T11:29:49+00:00\",\"dateModified\":\"2026-02-13T11:29:53+00:00\",\"description\":\"A iatrogenia \u00e9 definida como qualquer doen\u00e7a ou estado m\u00f3rbido decorrente da interven\u00e7\u00e3o da equipe de sa\u00fade. Saiba como evitar!\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pt-BR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pt-BR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/02\\\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/02\\\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg\",\"width\":1920,\"height\":1080},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/iatrogenia-no-idoso\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"In\u00edcio\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/\",\"name\":\"Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!\",\"description\":\"Acesso o blog de MedCof! Seu portal de conte\u00fados sobre resid\u00eancia m\u00e9dica, an\u00e1lise e editais e muito mais. Clique e confira!\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pt-BR\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#organization\",\"name\":\"Grupo MedCof\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pt-BR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/01\\\/logo-medcof.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/01\\\/logo-medcof.png\",\"width\":768,\"height\":269,\"caption\":\"Grupo MedCof\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/MedCofQbank\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/grupomedcof\\\/\",\"https:\\\/\\\/br.linkedin.com\\\/company\\\/medcof\",\"https:\\\/\\\/www.youtube.com\\\/channel\\\/UCdHMuOHKICxcHwecxN8P-AA\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/fe785b3af705d0d9e7a8dc31ff9a5e6d\",\"name\":\"Kiara Adelino\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pt-BR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/08\\\/cropped-Kiara-Adelino2-96x96.jpega85663bdda67261f8f06f86e555e1e49\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/08\\\/cropped-Kiara-Adelino2-96x96.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/08\\\/cropped-Kiara-Adelino2-96x96.jpeg\",\"caption\":\"Kiara Adelino\"},\"description\":\"Estudante do 5\u00b0 semestre de Medicina. Gosto bastante de aprender coisas novas, principalmente na \u00e1rea de Neurologia e Anatomia humana.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.grupomedcof.com.br\\\/blog\\\/author\\\/kiara-adelino\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers - Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!","description":"A iatrogenia \u00e9 definida como qualquer doen\u00e7a ou estado m\u00f3rbido decorrente da interven\u00e7\u00e3o da equipe de sa\u00fade. Saiba como evitar!","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/","og_locale":"pt_BR","og_type":"article","og_title":"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers","og_description":"A iatrogenia \u00e9 definida como qualquer doen\u00e7a ou estado m\u00f3rbido decorrente da interven\u00e7\u00e3o da equipe de sa\u00fade. Saiba como evitar!","og_url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/","og_site_name":"Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/MedCofQbank\/","article_published_time":"2026-02-13T11:29:49+00:00","article_modified_time":"2026-02-13T11:29:53+00:00","og_image":[{"width":1920,"height":1080,"url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Kiara Adelino","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Escrito por":"Kiara Adelino","Est. tempo de leitura":"5 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/"},"author":{"name":"Kiara Adelino","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#\/schema\/person\/fe785b3af705d0d9e7a8dc31ff9a5e6d"},"headline":"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers","datePublished":"2026-02-13T11:29:49+00:00","dateModified":"2026-02-13T11:29:53+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/"},"wordCount":805,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg","keywords":["Cascata Terap\u00eautica","Crit\u00e9rios de Beers","Iatrogenia Terap\u00eautica","Idoso"],"articleSection":["Geriatria"],"inLanguage":"pt-BR"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/","url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/","name":"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers - Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg","datePublished":"2026-02-13T11:29:49+00:00","dateModified":"2026-02-13T11:29:53+00:00","description":"A iatrogenia \u00e9 definida como qualquer doen\u00e7a ou estado m\u00f3rbido decorrente da interven\u00e7\u00e3o da equipe de sa\u00fade. Saiba como evitar!","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pt-BR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pt-BR","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Blog-MedCof-2026-02-13T082431.781.jpg","width":1920,"height":1080},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/iatrogenia-no-idoso\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"In\u00edcio","item":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Como evitar a Iatrogenia no Idoso: Cascata Terap\u00eautica e Crit\u00e9rios de Beers"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#website","url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/","name":"Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!","description":"Acesso o blog de MedCof! Seu portal de conte\u00fados sobre resid\u00eancia m\u00e9dica, an\u00e1lise e editais e muito mais. Clique e confira!","publisher":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#organization"},"alternateName":"Blog de Medcof: conte\u00fados, editais, revalida e mais!","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pt-BR"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#organization","name":"Grupo MedCof","url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pt-BR","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/logo-medcof.png","contentUrl":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/logo-medcof.png","width":768,"height":269,"caption":"Grupo MedCof"},"image":{"@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/MedCofQbank\/","https:\/\/www.instagram.com\/grupomedcof\/","https:\/\/br.linkedin.com\/company\/medcof","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCdHMuOHKICxcHwecxN8P-AA"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/#\/schema\/person\/fe785b3af705d0d9e7a8dc31ff9a5e6d","name":"Kiara Adelino","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pt-BR","@id":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/cropped-Kiara-Adelino2-96x96.jpega85663bdda67261f8f06f86e555e1e49","url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/cropped-Kiara-Adelino2-96x96.jpeg","contentUrl":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/cropped-Kiara-Adelino2-96x96.jpeg","caption":"Kiara Adelino"},"description":"Estudante do 5\u00b0 semestre de Medicina. Gosto bastante de aprender coisas novas, principalmente na \u00e1rea de Neurologia e Anatomia humana.","url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/author\/kiara-adelino\/"}]}},"authors":[{"term_id":3617,"user_id":21,"is_guest":0,"slug":"kiara-adelino","display_name":"Kiara Adelino","avatar_url":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/cropped-Kiara-Adelino2-96x96.jpeg","0":null,"1":"","2":"","3":"","4":"","5":"","6":"","7":"","8":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41825","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/21"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=41825"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41825\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":41829,"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41825\/revisions\/41829"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/41828"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=41825"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=41825"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=41825"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.grupomedcof.com.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=41825"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}